بازاریابی شبکه ای در بحران

ایران هشدار : اثرات نگاه سطحی به بازاریابی شبکه ای به قدری فراگیر شده است که متاسفانه جامعه اعتماد خود را به بازاریابی شبکه ای از دست داده و روزانه در رسانه های عمومی شاهد درج مطالبی علیه بازار یابی شبکه ای هستیم.

بازاریابی شبکه ای در بحران

بعد از برخورد قضایی با شرکت های هرمی در سال ۱۳۸۸ و در راستای مقابله با آسیب های ناشی از فعالیت های غیر قانونی و ناسالم این گونه شرکت ها بازاریابی شبکه ای در کشور راه اندازی و شروع به فعالیت نمود. کسب و کار نوپایی که همه انتظار داشتند علاوه بر رفع تهدیدات و نواقص شرکت های هرمی باعث کمک به رشد اقتصادی، تولید، اشتغال و افزایش تولید ملی و بهره وری گردد. با تصویب آیین نامه نظارت بر بازاریابی شبکه ای توسط وزارت صنعت معدن تجارت اعطای مجوز و سامان دهی شرکت های متقاضی پیگیری شد و از سال ۱۳۹۰ رسما شرکت های بازاریابی شبکه ای کار خود را آغاز نمودند. با این حرکت ارزشمند کمیته ی نظارت بر فعالیت بازاریابی شبکه ای، بسیاری از افرادی که در گذشته بدنه شرکت های هرمی و غیر قانونی را تشکیل می دادند فضا را برای انجام فعالیت مهیا دیدند. در واقع بستری مناسب برای مدیران، بازاریاب ها و شرکت های مختلف ایجاد شد تا از توانایی بازاریابی چند سطحی برای فروش محصولات خود استفاده نمایند. فرصتی که می توانست بازاریابی چند سطحی رابه یکی از سیستم های مهم فروش در کشور تبدیل نماید. اما متاسفانه قدر این فرصت مناسب که برای رشد و بالندگی بازاریابی شبکه ای فراهم گردید، دانسته نشد. در حال حاضر شاهد وجود مشکلات عدیده در بین شرکت های مختلف هستیم؛ به طوریکه این مشکلات گریبان کشور را گرفته و باعث به وجود آمدن هزاران شاکی در استان های مختلف کشور شده است. در ذیل به ۴ نکته از مواردی که باعث به وجود آمدن این نابسامانی ها برای بازاریابی شبکه ای شده است اشاره می نماییم، تا شاید با برطرف نمودن این معضلات بار دیگر بازاریابی شبکه ای به مسیر صحیح خود بازگردد و شرایط برای ادامه ی فعالیت صحیح و قانونی شرکت ها مهیا شود.

الف) نگاه کوتاه مدت مدیران شرکت ها به بازاریابی شبکه ای

لازم به ذکر نیست که این سیستم فروش در واقع فعالیتی بلند مدت است که برای رسیدن به بهره وری و سود مورد نظر باید سال ها تلاش و کوشش نمود. اکثر شرکت های این حرفه در سطح بین المللی بعد از سال ها کوشش به بازدهی مناسب و رشد بالندگی رسیده اند. در حالی که متاسفانه در کشور ما بعضا مدیران برخی از این شرکت ها نگاه کوتاه مدت و مقطعی به بازاریابی شبکه ای داشته و بدون انجام فعالیت های اصولی و علمی خواهان نتیجه گیری و رسیدن به بهره وری مالی هستند. سرمایه گذاری در زمینه ی آموزش بازاریابان، تولید محصولات با کیفیت و عدم انجام تحقیق و توسعه در این زمینه از مواردی است که از نظر مسؤلان و مدیران ارشد شرکت ها مغفول مانده و آن ها را وادار به واسطه گری در زمینه ی فروش کالا ها نموده است. اثرات این نگاه سطحی به قدری فراگیر شده است که متاسفانه جامعه اعتماد خود را به بازاریابی شبکه ای از دست داده و روزانه در رسانه های عمومی شاهد درج مطالبی علیه بازار یابی شبکه ای هستیم.

ب) ارایه محصولات بی کیفیت با قیمت های ناعادلانه

وقتی نگاهی به لیست محصولات شرکت ها و قیمت های آن ها بیاندازیم به این موضع پی خواهیم برد که در پاره ای از موارد چه اختلاف فاحشی هم از نظر کیفیت و هم از نظر قیمت بین محصولات ارائه شده در سیستم بازاریابی شبکه ای و محصولات ارائه شده در خارج از سیستم بازاریابی شبکه ای وجود دارد. این اختلاف به قدری معنادار است که مشتریان محصولات شرکت تبدیل به شاکیان از شرکت شده اند. مشابه این محصولات با قیمت پایین تر و کیفیت بالاتر در بازار سنتی در حال ارائه است، که دیگر میل و رغبتی بین مشتریان برای خرید از چرخه ی بازاریابی شبکه ای باقی نمی ماند. شایان ذکر است در بین شرکت های دارای مجوز به جز معدودی از آن ها اکثرا،ً تولید کننده ی محصولات خود نمی باشند و فقط نقش واسطه گر را برای ارائه محصول ایفا می نمایند، که این خود دلیلی برای عدم ارائه محصولات با کیفیت و قیمت مناسب است.

ج) نحوه ی آموزش توسط لیدر ها

بدنه ی اصلی شرکت ها و سیستم بازاریابی شبکه ای از افرادی تشکیل شده است که عملکرد آن ها نقش مستقیم در این حرفه دارد. بازاریابانی که بعضا ًتحت آموزش صحیح قرار نگرفته و با نگاهی اشتباه وارد سیستم شده اند. توقع این است که این گونه آموزش ها و مهارت ها توسط لیدر های شرکت در اختیار بازاریابان قرار گیرد تا شاهد تشکیل بدنه ای سالم در بین شرکت ها باشیم. اگر از القاء تفکر و نگرش هرمی که بعضا توسط این لیدر ها به بازاریابان القا می شود، جلوگیری نشود دیگر امیدی برای ادامه ی فعالیت شرکت ها و بازاریابی شبکه ای در کشور متصور نیست. آموزش های غلطی که مبنای آن کسب پورسانت براساس عضو گیری و نه خرده فروشی محصولات شرکت است. متاسفانه برخی از این لیدر ها که سوابق فعالیت هرمی داشته، توانسته اند در سایه عدم نظارت مدیران در شرکت ها رسوخ کرده و باعث بد نامی بازاریابی شبکه ای شوند.

د) عدم انجام مطالعات و تحقیقات کافی

با توجه به نوظهور بودن بازاریابی شبکه ای در کشور عزیزمان و عدم انجام تحقیقات علمی از سمت مراکز آموزشی و دانشگاهی هنوز قابلیت های بالقوه این سیستم فروش شناسایی نشده و در اختیار بنگاه های تولیدی و اقتصادی برای استفاده از آن قرار نگرفته است. ضروری است که ابعاد مختلف بازاریابی شبکه ای توسط محققان و پژوهشگران مورد بررسی قرار گیرد و با توجه به فرهنگ ایرانی اسلامی کشور به صورت بومی به جامعه عرضه گردد. شناسایی کدهای اخلاقی، نحوه آموزش صحیح، بررسی انواع طرح های بازپرداخت و چگونگی مدیریت افراد موفق در این سیستم از موضوعات مهمی است که باید راجع به آن مطالعات وسیعی صورت بگیرد و پشتوانه ی غنی برای گسترش صنعت بازاریابی شبکه ای در کشور ایجاد گردد.

در پایان ذکر دو نکته ضروری است اول آنکه با تمامی مشکلات بیان شده معدود شرکت هایی هم مشغول فعالیت هستند که خواهان رسیدن به استاندارد های بین المللی در این عرصه هستند که ما به نوبه ی خود به این نوع عملکرد و شیوه آن ها ارج می نهیم . دوم آنکه با توجه به نوپا بودن بازاریابی شبکه ای لزوم حمایت و توجه بیشتر مسوولین به این سیستم فروش محصولات، امری انکار ناپذیر است که می تواند باعث رشد و پویایی این حرفه گردد.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>